02188218551 [email protected]

همه چیز درباره ژن درمانی سرطان

ژن چیست و چگونه عمل می کند؟

کاربرد ژن درمانی

ژن درمانی سرطان زا

در مرکز هر سلول بدن شما ناحیه ای به نام “هسته” وجود دارد. هسته حاوی DNA شما (اسید نوکلئیک دئوکسی ریبوز) است ، که یک کد ژنتیکی است که از هر یک از والدین تان به شما به ارث رسیده است (به ارث برده شده است). ژن ها از چند صد تا چند میلیون قطعه DNA تشکیل شده اند. شما دارای 46 کروموزوم هستید که هر کدام از هزاران ژن تشکیل شده اند. هر فرد بین 20 تا 25 هزار ژن در بدن خود دارد. شما از هر ژن 2 نسخه دارید ، 1 نسخه از مادر و یک نسخه از پدر. ژن درمانی سرطان

ژن ها حاوی دستورالعمل هایی برای سلول مبنی بر نحوه ساخت پروتئین هستند. پروتئین ها برای انجام بیشتر عملکردهای حیاتی مورد نیاز و ضروری هستند. ژن ها به سلول ها می گویند که چگونه کار کنند ، رشد و نمو ما را کنترل کنند و ظاهر ما و نحوه عملکرد بدن ما را تعیین کنند. آنها همچنین در ترمیم سلول ها و بافت های آسیب دیده نقش به سزایی دارند.

مهمترین کاربرد ژن درمانی در درمان سرطان است. در ادامه این مقاله ژن درمانی سرطان به طور مفصل شرح داده شده است. ژن درمانی pdf


ژن درمانی سرطان چیست؟

ژن درمانی سرطان

ژن درمانی خاورمیانه

اکنون که می دانیم ژن ها چیستند ، قصد داریم این را نیز بدانیم چگونه می توان از آنها برای مقابله با سرطان استفاده کرد؟ اگر ژنی آسیب ببیند ، به این آسیب “جهش” گفته می شود. این جهش می تواند منجر به عدم عملکرد صحیح یک ژن و رشد غیرقابل کنترل سلول شود. وقتی سلول ها خیلی سریع یا غیرقابل کنترل رشد می کنند ، سرطان ایجاد می شود. به خاطر داشته باشید که تشکیل سرطان به این سادگی ها نیست ، بلکه به مجموعه پیچیده ای از جهش های متعدد نیاز دارد. این جهش ها ممکن است در اثر مواردی مانند سیگار کشیدن و محیط زیست ایجاد شده یا ممکن است به ارث برده شوند (از والدین تان منتقل شوند). منطقی است که اگر بتوانیم این جهش ها را ترمیم کنیم ، احتمالاً می توانیم از شیوع سرطان جلوگیری کنیم. حال سوال این است که چگونه این کار را انجام دهیم؟

در حال حاضر ، محققان در حال آزمایش چندین روش استفاده از ژن درمانی در درمان سرطان هستند: ژن درمانی در سرطان خون

  • جایگزین کردن ژن های مفقود یا غیر فعال (بدون عملکرد). به عنوان مثال ، p53 ژنی است که “ژن سرکوب کننده تومور” نامیده می شود. وظیفه آن فقط این است: سرکوب (جلوگیری یا توقف) تشکیل تومورها. سلول هایی که فاقد این ژن هستند یا به دلیل جهش ، کپی غیر فعال ندارند ، ممکن است با افزودن کپی های فعال p53 به سلول “ثابت” شوند.
  • انکوژن ها ژن های جهش یافته ای هستند که می توانند باعث تشکیل سرطان جدید یا گسترش سرطان موجود (متاستاز) شوند. با توقف عملکرد این ژن ها ، ممکن است سرطان و یا گسترش آن متوقف شود.
  • استفاده از سیستم ایمنی بدن خود با قرار دادن ژن ها در سلول های سرطانی که بدن را تحریک می کند به عنوان مهاجم خارجی به سلول های سرطانی حمله کند.
  • وارد کردن ژن ها در سلول های سرطانی به منظور این که شیمی درمانی ، پرتودرمانی یا هورمون درمانی بتوانند سلول های سرطانی را راحت تر مورد حمله قرار دهند.
  • ایجاد “ژن های خودکشی” که می توانند وارد سلول های سرطانی شوند و منجر به خود تخریبی آنها شود.
  • سرطان ها برای رشد و بقا به خون نیاز دارند و برای این کار عروق خونی خود را تشکیل می دهند. می توان از ژن ها برای جلوگیری از تشکیل این رگ های خونی که باعث مرگ تومور در اثر گرسنگی می شود (که همچنین ضد رگ زایی نیز نامیده می شود) استفاده کرد.
  • از ژن ها برای محافظت از سلول های سالم در برابر عوارض جانبی درمان استفاده می شود و اجازه می دهد دوزهای بیشتری از شیمی درمانی و پرتودرمانی داده شود. ژن درمانی سرطان کبد

ژن درماني سرطان چگونه انجام می شود؟

ژن درمانی سرطان

ژن درمانی سرطان pdf

تحویل ژن یکی از بزرگترین چالش های ژن درمانی است. می توانید تصور کنید تزریق این ژن ها به سلول های کوچک بسیار دشوار است ، بنابراین از حامل یا “وکتور” برای این کار استفاده می شود. به طور معمول ، ویروس ها به عنوان ناقل استفاده می شوند. حامل ویروس برای انتقال DNA انسان باید از نظر ژنتیکی تغییر کند. این ویروس ها مانند ویروس هایی هستند که باعث سرماخوردگی می شوند ، تنها “غیرفعال” (خاموش) می شوند تا در واقع باعث سرماخوردگی بیمار نشوند.

در برخی موارد ، برخی سلول ها از بیمار گرفته می شود و ویروس در آزمایشگاه در معرض سلول ها قرار می گیرد. ویروس به ژن دلخواه متصل شده و به سلول ها راه پیدا می کند. این سلول ها در آزمایشگاه مجاز به رشد هستند. سپس سلول های رشد یافته با تزریق داخل وریدی (IV) به بیمار بازگردانده می شود یا به حفره بدن (یعنی ریه) یا تومور تزریق می شود (ژن درمانی سرطان ریه).

در موارد دیگر ، حامل با ژن متصل مستقیماً با تزریق داخل وریدی به بیمار داده می شود یا به حفره بدن یا تومور تزریق می شود. هنگامی که ژن به سلول رسید ، باید به هسته سلول (جایی که DNA یا کد ژنتیکی در آن است) برود و با مواد ژنتیکی انسان ترکیب شود. سپس باید آن را “روشن” کرد تا محصول پروتئینی آن ژن تولید شود. برای موفقیت در انتقال ژن ، پروتئین تولید شده باید به درستی کار کند. همانطور که می بینید ، این چند مرحله مهم است که باید برای درمان مناسب به دقت انجام شود. ژن درمانی سرطان تخمدان


عوارض جانبی ژن درمانی سرطان چیست؟

ژن درمانی سرطان در ایران

سلول درمانی و ژن درمانی

با توجه به اینکه ژن درمانی در درمان سرطان بسیار جدید است ، از تمام عوارض جانبی آن ، به ویژه عوارض بلند مدت که ممکن است سالها پس از دریافت این درمان اتفاق بیفتد ، اطلاعی دقیقی نداریم. پس از دریافت اولیه ژن درمانی ، سیستم ایمنی بیمار ممکن است به حامل خارجی واکنش نشان دهد. علائم یکی از واکنش ها ممکن است شامل تب ، لرز شدید ، افت فشار خون ، تهوع ، استفراغ و سردرد باشد. این علائم معمولاً ظرف 24 الی 48 ساعت پس از تزریق برطرف می شوند. سایر عوارض جانبی بستگی به نوع حامل مورد استفاده و نحوه ارائه آن دارد. به عنوان مثال ، اگر این ژن به ریه بیمار داده شود ، عوارض جانبی ممکن است بر ریه تأثیر بگذارد. ژن درمانی سرطان مثانه

برخی از عوارض جانبی نظری هستند ، به این معنی که ممکن است رخ دهد ، اما هنوز در کارآزمایی های بالینی رخ نداده اند. این ترس وجود دارد که ژن ها وارد سلول های سالم شده و باعث آسیب به آنها شوند ، که می تواند منجر به بیماری دیگری یا سرطان دیگری شود. اگر ژن ها وارد سلول های باروری شوند ، ممکن است باعث آسیب به اسپرم یا تخمک شوند. بیم آن می رود که این آسیب به نسل های بعدی نیز منتقل شود. در این زمان ، محققان بسیار مراقب هستند تا قبل از انجام درمان به انسان ، به این عوارض جانبی ناخواسته توجه ویژه ای داشته باشند و آزمایشاتی را در مطالعات حیوانی انجام دهند. ژن درمانی سرطان مغز


ژن درمانی سرطان در ایران

پیشگیری از سرطان

دوست عزیز، چنانچه در مورد سلامت خود نگران هستید و به آن اهمیت می دهید یا سابقه ابتلا به نوعی سرطان در خانواده تان را دارید ، به شما توصیه می کنیم پیش از بروز هرگونه مشکل احتمالی با پزشک مشورت کنید. سرطان در بسیاری از موارد قابل پیشگیری است یا چنانچه در مراحل اولیه کشف شود بسیار درمان پذیر است.

به آیند یکی از مراکز ژن درمانی در ایران است که سلول درمانی و ژن درمانی را پوشش می دهد. یکی از اعضای خوب و حرفه ای تیم پزشکان بهایند (بهترین مرکز درمان سرطان در ایران) سرکار خانم دکتر امینه سادات واقفی دارای بورد تخصصی پاتولوژی از دانشگاه علوم پزشکی تهران ، فلوشیپ هماتوپاتولوژی از اسپانیا ، فلوشیپ کانسرژنتیک از آمریکا ، و مشاور ژنتیک سرطان/سرطان های ارثی یا خانوادگی هستند که کمک شایانی در زمینه پیشگیری از سرطان ارائه می دهند. همچنین چنانچه به دنبال جدیدترین درمان سرطان یعنی ژن درمانی سرطان هستید ، مشاوره با ایشان را از دست ندهید.

جهت مشاوره درمان سرطان با سرکار خانم دکتر امینه سادات واقفی کلیک کنید.

امیدواریم این مطلب در نظرتان مفید واقع شده باشد. برای تان آرزوی سلامتی می کنیم.

گروه پژوهش و تحقیقات بهایند


منبع برای اطلاعات بیشتر:

انجمن ژن درمانی و سلول درمانی آمریکا ژن درمانی و سلول درمانی. موجود در: https://www.asgct.org/education/gene-and-cell-therapy-defined

موسسه ملی بهداشت مرجع خانه ژنتیک. ژن درمانی چیست؟ موجود در: https://ghr.nlm.nih.gov/primer/therapy/genetherapy

منابع مطلب:

عامر ، M.H. (2014 ، 10 سپتامبر). ژن درمانی سرطان: وضعیت فعلی و چشم انداز آینده درمان های مولکولی و سلولی ، 2 (27). 10.1186/2052-8426-2-27.

موسسه ملی بهداشت- کتابخانه ملی علوم ایالات متحده (2020 ، 15 آوریل). ژن درمانی چیست؟ برگرفته از https://ghr.nlm.nih.gov/primer/therapy/genetherapy

و https://www.oncolink.org/cancer-treatment/immunotherapy/what-is-gene-therapy